Zwerfgoed

Welkom!

De weg naar de hemel is geen trap, maar een lift. Een lift in een van de gebouwen van de Radboud Universiteit Nijmegen. Je stapt erin, zoeft omhoog en wanneer de deuren openschuiven bevind je je in die hemel, tussen duizenden boeken. Middeleeuwse kruidenencyclopedieën staan er, zeventiende-eeuwse atlassen, raadselboekjes gemaakt voor kinderen die 300 jaar geleden leefden en handgeschreven perkamenten gebedenboeken. Er wonen anatomische handboeken met uitklapbare organen en persoonlijke (reis-)dagboekjes. Om je te verwonderen hoef je enkel je arm te strekken, je vingers om een kaft te vouwen en hem naar je toe te trekken.

In de zomer van 2021 sloten wij, Katinka Polderman en Sophie Reinders, ons op in deze hemel (die officieel het depot van de Bijzondere Collecties heet); Polderman als artist in residence voor het erfgoedfestival Gelderland, Reinders als Radboud Erfgoed Fellow van de universiteit. Het doel: ‘iets’ maken.

Dat ‘iets’ had een liedje kunnen zijn, een kort verhaal of een filmpje. Maar dat ‘iets’ liep buitengewoon uit de hand en werd een erfgoed doeboek: Zwerfgoed.

Zwerfgoed is het ultieme boek voor mensen die eens willen proberen zelf inkt te maken en voor mensen die houden van lelijke hondjes. Voor mensen die graag sudoku’s invullen en die plezier halen uit gedemonteerde kikkers. Voor wie houdt van geschiedenis maar niet van jaartallen van veldslagen. Voor wie graag lekker kleurt en het liefst scheldt in Middelnederlands. En voor mensen die dit allemaal nog niet van zichzelf wisten.

Dit is het boek waarop stapels boeken honderden jaren in depots van bibliotheken, archieven en kloosters lagen te wachten, tot ze samen mochten komen in dit boek.

Alles wat in dit boek staat is afkomstig uit de bijzondere collecties van de Radboud Universiteit: van afbeeldingen tot raadsels en recepten. Het enige dat wij hebben gedaan is er een nieuwe draai aan geven. Met dit boek willen we u kennis laten maken met die veelzijdige, eindeloze Nijmeegse collectie, in de hoop dat het uitdaagt op onderzoek uit te gaan: in de leeszaal van de universiteit, bij een andere bibliotheek of een archief, of gewoon vanuit huis in gedigitaliseerde collecties.

Voor dat laatste is deze pagina bedoeld: om vanuit Zwerfgoed verder door de collectie te struinen. De komende maanden zullen vrijwel alle bronnen die gebruikt zijn voor ons boek volledig digitaal beschikbaar worden gemaakt. Wij zullen er korte toelichtingen bij schrijven: wie was de auteur van een bepaald werk? Hoeveel drukken zijn er eigenlijk van dat ene boek verschenen? Wat maakt dat specifieke boek zo bijzonder?

We wensen u heel veel bladerplezier en verwondering toe: zwerf goed!​