Zingen in Soeterbeeck

 

Zes Nederlandstalige kerstliederen staan wat verloren tussen tientallen Latijnse gezangen in een handschrift voor de liturgie uit het klooster Soeterbeeck. Het zijn de enige Nederlandstalige gezangen die bewaard zijn uit dit klooster. In de Nijmeegse universiteitsbibliotheek is een omvangrijke verzameling boeken uit Soeterbeeck ondergebracht. Opvallend groot is het aandeel van boeken voor de liturgie uit de late middeleeuwen: uniek in zijn soort. Het is grootste verzameling middeleeuwse liturgische boeken uit een Nederlands vrouwenconvent. In dat convent werd gezongen in het Latijn zoals alle diensten in de kapel in het Latijn waren. Voor privégebed en studie hadden de zusters wel volop boeken in de volkstaal. In de late middeleeuwen werd wel vaker in de volkstaal gezongen, maar dan buiten de officiële liturgie om. Alleen met Kerst was er meer ruimte. De zes liederen uit Soeterbeeck zijn daar een illustratie van. Een ervan, het heel bekende Het viel een hemels dauwe, is voorzien van tweestemmige muzieknotatie. Van vijf andere liederen is alleen de tekst genoteerd. De melodieën zullen wel bekend geweest en de zusters konden ze zo meezingen. Wie de liederen zoekt moet even doorbladeren. Pas tegen het einde van het nu erg gehavende boekje staan de kerstliederen. Een goed verborgen schat.

Liturgisch verzamelhandschrift. Gelre, ca. 1497-1499 Over dit handschrift:

https://histlit-nl.blogspot.com/2006/08/dichter-zonder-balgevoel.html